İTALYA'NIN TÜRKİYE İLE TİCARİ İLİŞKİLERİ

İTALYA-TÜRKİYE DIŞ TİCARETİ (1000$)

İtalya ile ticaretimiz 2000 yıllarda yükseliş trendi içine girdi ve 2001 yılından bu yana önemli artış gösterdi. Türkiye ile İtalya arasındaki ticaret hacmi 2002 yılında tarihindeki en yüksek seviye olan 6,3 milyar dolara yükseldi. Ticari ilişkilerimizdeki yükseliş trendi 2003 yılında hızlanarak devam etti. 2003 yılının Ocak-Kasım döneminde iki ülke arasındaki ticaret hacmi yüzde 2,4 artarak 7,6 milyar dolara yükseldi. İtalyan Ulusal İstatistik Enstitüsü ISTAT tarafından yayımlanan geçici toplam yıllık veriler itibariyle, 2003 yılında İtalya’nın Türkiye’den ithalatı Euro bazında yüzde 13,5 artarak 3,3 milyar Euro, Türkiye’ye ihracatı yüzde 16 artarak 4,7 milyar Euro olarak gerçekleşti. İki ülke arasındaki ticaret hacmi 8 milyar Euro olarak gerçekleşirken İtalya lehine ticaret açığı 1,4 milyar Euro seviyesinde oldu.

2001 yılında İtalya'ya ihracatımız ilk kez iki milyar dolar'ın üzerinde gerçekleşmiş ve 2000 yılına göre çok önemli bir oranda % 30,4’lük bir artışla 2,3 milyar dolara yükselmiştir. 2002 yılında söz konusu ülkeye ihracatımız İtalyan ekonomisinde gözlenen yavaşlama özellikle de tüketim harcamalarında ve sanayi üretiminde gözlenen düşüşten etkilenerek yüzde 4,5 oranında azalmış ve 2,2 milyar dolar olarak gerçekleşmiştir.

İthalatımız ise Türkiye ekonomisinde yaşanan canlanma ve ithalat talebinin artmasına paralel olarak 2002 yılında % 17,7 oranında yükselmiş ve 4,1 Milyar Dolar seviyesine ulaşmıştır. İtalya’dan ithalatımız ise toplam ithalatımız içerisinde yüzde 8,1 oranında bir paya sahip olurken italyanın ihracatı içerisinde ülkemizin payı %1,6 seviyesinde olmuştur.

2003 yılında İtalya’ya ihracatımız genel ihracatımızdaki artış trendine paralel olarak %33,6 oranında artarak 3,2 milyar Dolar seviyesine ulaşmıştır. Ulaşılan bu seviye İtalya’ya yönelik ihracatımızın 1999 yılındaki seviyesine göre yaklaşık 2 kat arttığına işaret etmektedir.

2003 yılında İtalya’dan ithalatımızın %32,8 oranında büyüyerek 5,4 milyar Dolar seviyesinde gerçekleşmiştir. Türkiye ile İtalya arasındaki ticaret ilişkilerinde denge hemen hemen tüm tarihi boyunca İtalya lehine olmuştur. Özellikle Gümrük Birliği sonrası dönemde sanayicilerimizin daha uygun koşullarda girdi ve yatırım malı taleplerinin AB pazarına yönelmesi nedeniyle dış ticaret dengesinde İtalya lehine artış gözlenmiştir. 2003 yılında Dış ticaret açığımız bir önceki yılın aynı dönemine kıyasla %22 oranında artarak 2,2 milyar dolar olarak gerçekleşmiştir.

İtalya, ekonomik ve ticari ilişkiler bakımından Türkiye için olan önemini korumaktadır. Son beş yıldır devamlı olarak Türkiye'nin ithalatında Almanya'dan sonra ikinci sırada yer alan İtalya, Türk sanayicisinin ihtiyaç duyduğu girdi ve yatırım mallarının önemli bir tedarikçisi durumundadır. Aynı şekilde ülkemizin toplam ihracatı içerisinde dördüncü sırada yer alan İtalya 2003 yılında yine bu konumunu muhafaza etmiştir.
2003 yılında İtalya'ya ihracatımız, toplam ihracatımız içerisinde yüzde 7 oranında pay alırken, İtalyanın toplam ithalatı içerisinde %1,1 ‘luk bir paya sahip olmuştur. İtalya’dan ithalatımız toplam ithalatımız içerisinde %8’lik bir paya sahip olurken, Ülkemiz İtalyanın toplam ihracatı içerisinde %1,5 lik paya sahip olmuştur. Aynı zamanda 2003 yılı içerisinde İtlaya’nın ihracatını arttırdığı üçüncü ülkeler arasında EFTA ülkeleri ve AB’ye katılan Ülkeler ile birlikte ilk sıralarda yer almaktadır.

Son yıllarda İtalya istikrarlı bir pazar görünümü vermiş, İtalya pazarına yönelik dış ticaretimizin ürün bazında çeşitlendirilmesi sağlanmıştır. Bu çerçevede ihraç edilen madde sayısı 3441’e ithal ettiğimiz maddelerin sayısı 11.145’e ulaşmıştır. 2003 yılında İtalya'ya ihracat yapan firmalarımızın sayısı yaklaşık 4000, ithalat yapan firmalarımızın sayısı ise yaklaşık 12.000 olarak kaydedilmiştir.
 

İhracat ve İthalatımızda Başlıca Ürünler

İhracat

Son yıllarda İtalya’ya yönelik ihracatımızın ürün bileşiminde önemli bir gelişme gözlenmektedir. Geçmişte ihracatımızda tekstil konfeksiyon, demir çelik ve tarım ürünleri gibi geleneksel ihraç sektörlerimizin ağırlığı sözkonusu iken, özellikle son dönemde AB pazarında rekabet gücü kazanan otomotiv sanayi ürünleri ve elekrikli makine ve cihazlar gibi katma değer ve teknolojisi yüksek ürünlerin giderek İtalya’ya yönelik ihracatımızda ağırlık kazanmaya başladığı gözlenmektedir.

İtalya'ya ihraç ettiğimiz ürünler arasında ilk sıraları; dizel yarı dizel motorlu araçlar, motorlu kara taşıtları aksam ve parçaları, elektrikli makine ve cihazlar (renkli TV, buzdolabı ve çamaşır makinası), demir-çelik yassı hadde ürünleri, pamuk, pamuk ipliği, örme giyim eşyası, feldspat, kabuksuz fındık, portland çimento, klinker, tişört, mücevherci eşyası aksamı, zeytinyağı almaktadır.
2003 yılı içerisinde taşıt araçları , taşıt araçlarının aksam ve parçaları, tekstil, hazır giyim, gıda,demir çelik ürünleri, Kuyumculuk ürünleri , zeytinyağı, elektrikli cihazlar, makine aksam ve parçaları ihracatında önemli artış gözlenmektedir.
Bunun yanısıra İtalya, ülkemizin geleneksel tarımsal ürünleri ihracatında önemli pazar konumunu muhafaza etmektedir. Tarımsal ürünler ihracatımızda başlıca ürünler olan zeytinyağı, fındık, kuru incir, ve antep fıstığı ihracatında İtalya ilk sıralarda yer almaktadır.

Ülkemizin sanayi malları ve maden ihracatında ise İtalya, bakır ile kimyevi maddeler ve mamulleri ihracatında birinci, alüminyum ve maden ihracatında ikinci demir-çelik ihracatında beşinci, makine aksam ve parçaları ihracatında ikinci, motorlu kara taşıtları ihracatında üçüncü ve mineral yağ ihracatında ikinci sıradadır.

İtalya’ya yönelik ihracatımızdaki geleneksel olarak rekabet gücü yüksek ürünlerimizin yanısıra son yıllarda otomotiv sanayi ürünleri aksam ve parçaları, makine cihazlar, beyaz eşya ve elektrikli cihazlar ihracatında önemli gelişme kaydetmiştir. Otomotiv sanayi ürünlerinde Fransa, Almanya,Belçika, İngiltere gibi AB ülkelerinin yanısıra Japonya, Güney Kore Polonya gibi ülkeler italyan pazarının başlıca tedarikçileri arasındadır. Ancak ülkemiz bu sektördeki ihracatını 2000 yılından itibaren yaklaşık 3 misli arttırmıştır. Özellikle 2500 silindir ve üzeri yarı dizel araçlar ile 2500cc’ye kadar olan benzinli araçlar İtalya’ya yönelik ihracatımızda ilk sıralarda yer almaktadır. Ayrıca otomobil lastiği, vites kutusu ve debriyaj gibi motorlu araçların aksam ve parçalarının ihracatında önemli gelişme gözlenmektedir.

İtalya’ya yönelik renkli televizyon ihracatımız ise miktar bazında iki kat artmış ve ülkemiz 2002 yılında 13.5 milyon adet ile İtalya pazarında Fransa ve İspanya’nın ardından üçüncü sırada yer almıştır. Elektrikli makine ve cihaz sektöründeki ihracatımız 2003 yılında %21 gibi yüksek bir hızla büyümeye devam etmektedir.

Özellikle tekstil ve konfeksiyon ürünlerinde ülkemiz İtalya’nın önemli tedarikçileri arasında yer almaktadır. Pamuk. pamuk ipliği ve pamuklu mensucatta ve özellikle örme giyim eşyası, kumas ihracatımız 2003 yılında önemli artış göstermiştir. 2003 yılında tekstil ve hammaddeleri ihracatımız %34, konfeksiyon ürünleri ihracatımızda ise %45’lik artış gerçekleşmiştir.

İtalya’nın Türkiye’den İthalatında Başlıca Ürünler(EUR)